Aintzaren Ataria, arkuz arku
Granitoan eta marmolean zizelkatutako berrehun irudi baino gehiagok salbazioaren historia kontatzen dute, Itun Zaharretik Azken Judiziora. Ataria irakurtzeko gida bat.
Aintzaren Ataria Santiagoko katedral erromanikoaren mendebaldeko sarrera da. Mateo Maisuak zuzendu zuen zimenduetatik, eta 1188ko apirilaren 1ean ateburuak jarri zituen, haietan grabatu zuen inskripzioak dioenez. Berrehun irudi baino gehiago ditu, eta Europako Erdi Aroko eskulturaren obra handietako bat da.
Irakurtzeko, pentsatu bidearen amaierara iristen den erromes batengan. Atariak salbazioaren historia osoa kontatzen dio, ezkerretik eskuinera eta behetik gora: Israelgo herritik zeruko Jerusalemera.
Hiru mailako obra
Ataria ez da fatxada bat bakarrik. Mateok hiru maila eraiki zituen bata bestearen gainean:
- Kripta, lurraren desnibela gainditzen duena. Ganga-giltzetan lurreko mundua agertzen da, eguzkiak eta ilargiak argituta.
- Ataria bera, bere hiru arkuekin, elizako nabe bakoitzeko bat.
- Tribuna, non gangaren giltzak Bildotsa daraman, Jerusalem berriaren argia.
Zutabeen oinarrietan animalia errealak eta fantastikoak agertzen dira, Erdi Aroko bestiarioetatik hartuak. Gaizkia irudikatzen dute, Jainkoaren aintzaren pisupean menderatuta.
Ezkerreko arkua: itxaronaldia
Ezkerreko arkua Israelgo herriari eta Itun Zaharrari eskainita dago. Goialdean, Kristo linbora jaisten da bere etorrera itxaroten zuten zintzoak askatzeko. Zutabeetan, profetek beren profeziak dituzten kartelak dauzkate. Haien artean dago Daniel, irribarrez. Haren irribarrea, hain naturala ezen ez baitirudi harrizkoa, Atariko irudirik ezagunenetako bat da.
Erdiko arkua: aintza
Erdiko timpanoan, Kristo maiestatean Pasioko zauriak erakusten ari da. Inguruan lau ebanjelariak daude beren ikurrekin: Joan arranoarekin, Markos lehoiarekin, Lukas idiarekin eta Mateo kutxa baten gainean eserita, zerga-biltzaile ofizioaren oroigarri. Tunikadun aingeruek martirioaren tresnak daramatzate: gurutzea, arantza-koroa, iltzeak, lantza. Atzean, txikian, jendetza batek dohatsuak irudikatzen ditu.
Arkiboltan Apokalipsiko hogeita lau zaharrak daude eserita, beren musika-tresnekin. Sarrera berezi bat eskaintzen diegu.
Parteluzean, atea banatzen duen zutabean, Santiago eserita dago erromesei harrera egiten. Haren azpian Jesseren zuhaitz bat dago, Kristoren leinua kontatzen duena, eta oinarrian, aldarearen aurrez aurre, Santo dos Croques.
Eskuineko arkua: judizioa
Eskuineko arkuak Azken Judizioa irudikatzen du. Alde batean, aingeruek salbatuen arimak zerura daramatzate. Bestean, deabruek kondenatuak oinazetzen dituzte: jale bat jaten saiatzen da suge batek eztarria estutzen dion bitartean, eta zekenek eskuak eta oinak lotuta dituzte. Alde honetako zutabeetan apostoluak daude, haien artean Joan oso gaztea.
Galdutako koloreak
Ataria margotuta zegoen. 2008 eta 2018 artean egindako zaharberritzeak, Fundación Barriék finantzatuak, hiru polikromia osoren aztarnak aurkitu zituen, baita jatorrizko tailerretik barrokora arteko zati batzuetako berrmargoak ere. Lanek hezetasun- eta kondentsazio-arazoak ere konpondu zituzten, harria kaltetzen ari baitziren.
Harrezkero, bisitak talde txikietan egiten dira hezetasuna eta tenperatura egonkor mantentzeko. Ezin da jada parteluza ukitu; milioika erromesen eskuek hatzen aztarna utzi zuten bertan.
Gehiago jakiteko
Santiagoko katedrala: Aintzaren Ataria · Santiago Turismo: Aintzaren Ataria · A. García Omedes: Catedral de Santiago de Compostela, La guía digital del arte románico webgunean
